Zelfs al denk je niet van zeilen te houden, dan ga je toch
overstag zodra je langs de kust van Kroatië zeilt. Want met een zeilboot
kom je in de meest afgelegen baaitjes, neem je een duik in het heldere
zeewater wanneer je maar wilt en meer je aan in dorpjes die je op een
'gewone' reis waarschijnlijk - ten onrechte - overslaat. En zodra de wind
opsteekt, begint het feest voor de echte zeilers.
Terwijl de vissers met de zojuist gevangen vis terugvaren naar de haven,
loop ik met toilettas en handdoek door dit vissersdorpje op weg naar het
toilet- en douchegebouw van het jachthaventje. Het is vroeg, zeven uur,
maar het dorpje Milna op het eiland Brac is al klaarwakker. Dat geldt
niet voor de meeste zeilers die met hun boot de vorige middag en avond
zijn aangemeerd en nu in hun kajuiten slapen op de deining van de kalme
zee. Maar ik vind het zonde om het vroege dorpsleven aan me voorbij te
laten gaan.
Even
later sta ik aan de kade tussen de dorpsbewoners als een vissersbootje
binnenkomt. De drie vissers hebben de verschillende soorten vis over emmers
en bakken verdeeld, terwijl een grote platvis in een hoek op de bodem
van de boot drijft. De ouderwetse weegschaal met roestige gewichtjes komt
tevoorschijn en de verkoop start meteen. Verser kan niet. Langs de kade,
even verderop, is ook al de bakker open waar ik voor m'n ontbijt burek
koop, lokale kaas in bladerdeeg. Net uit de oven, dus nog heerlijk warm.
Dan nog even van die sappige, zongerijpte tomaten en komkommers kopen
voor vanmiddag als we in een afgelegen baaitje het anker zullen uitgooien
voor een zwem- en lunchstop. En in een achterafstraatje klop ik aan bij
een bejaard stel, waarna ze me naar hun garage meenemen zodat ik hun olijfolie
kan kopen. Olie van hun eigen, zelfgeplukte olijven. Ze hebben er afgelopen
jaar zelfs een medaille mee gewonnen, zo staat op de deur. Op de terugweg
neem ik nog even plaats op een zonnig terrasje voor een geurig kopje koffie
en kijk ik hoe na het dorp, nu ook de het kleine jachthaventje wakker
wordt en de zeilers zich klaarmaken voor hun zeilreis van vandaag.
De
sporadische keren dat ik in het verleden heb gezeild, waren ronduit geen
succes. Altijd koud en nat, waardoor ik niet van enthousiasme overliep.
Maar vriend Fred, een fervent zeiler, bleef maar vertellen hoe geweldig
zeilen is en uiteindelijk heeft hij me overgehaald eens mee te zeilen
langs de Adriatische kust van Kroatië. Vandaar dat ik nu een paar dagen
een boot - Sun Odyssey 35 voor kenners - deel met de ervaren zeilers Fred
en Chris, en met Maarten die vooralsnog ook nog niet door het zeilvirus
is aangestoken.
Gisteren zijn we gestart vanuit de tweede stad van Kroatië, Split. Overigens
een onverwacht leuke stad. Ook al omdat het centrum bestaat uit een enorm
paleis (200 bij 240 meter!) uit het begin van de vierde eeuw, dat keizer
Diocletianus op zijn geboortegrond liet bouwen om er zijn oude dag in
door te brengen. Door de eeuwen heen zijn in de voormalige paleisvertrekken
woningen, winkeltjes en kerken gebouwd, waardoor het nu een doolhof van
steegjes is, afgewisseld met monumentale pleintjes en kom je er tal van
café's en restaurants tegen. Vooral op zaterdagavond een druk uitgaanscentrum
waarin je makkelijk kunt verdwalen. Als je het paleis via de Bronzen Poort
verlaat sta je op de Riva, een moderne boulevard langs zee waar de inwoners
flaneren en op terrasjes en bankjes met elkaar bijpraten.
Maar inmiddels
is het al een dag verder, zijn we op het rustige eiland Brac en is het
tijd voor de briefing van vandaag. Want we zeilen in flottielje, wat wil
zeggen dat we met enkele boten dezelfde route afleggen onder leiding van
een flottieljeleiding. In ons geval een Engelstalige crew omdat we deel
uitmaken van een internationale flottielje. Dat klinkt groepsreisachtig,
maar dat is het zeker niet. Het is alleen maar prettig dat de flottieljeleiding
elke ochtend tijdens de gezamenlijke briefing aan de bemanning van alle
boten vertelt wat de weersomstandigheden zijn of we wat wind zullen hebben,
op de kaart aangeeft wat de route is, waar we kreeftkooien moeten omzeilen,
welke baaien en dorpen leuk zijn om even voor anker te gaan en hoe we
de jachthaven van Stari Grad op het eiland Hvar kunnen binnenvaren. Want
dat is ons einddoel van vandaag. Daarna vertrekt elke boot wanneer ie
wil. Mochten we onderweg op problemen stuiten of hulp nodig hebben, dan
is de flottieljeleiding zo via de marifoon op te roepen en komen ze naar
ons toe. Een prettig vangnet, al zullen we er geen gebruik van maken.
Tijdens de briefing is het al duidelijk geworden; er is geen wind. Dus
tuffen we met de motor de jachthaven van Milna uit. Dat was gisteren wel
anders. Split verlieten we nog wel op de motor, maar al snel ging die
uit, werden de zeilen gehesen en ging het ons voor de wind. Ik ben alleen
nog steeds niet wegwijs uit al die touwen en katrollen, dus heb ik het
echte zeilwerk aan Fred en Chris overgelaten. Die zichtbaar genoten van
de wind in de strakke zeilen, de snelheid en het gevoel van vrijheid dat
het hen geeft.
Vandaag
zijn we echter tot nu toe aangewezen op de motor. We zoeken een afgelegen
baai op om het anker uit te gooien en de zee in te duiken. Het zeewater
is opvallend zout, zodat je bijna blijft drijven. Vervolgens komen de
sappige tomaten op tafel en samen met kaas en brood uit Milna hebben we
een heerlijke lunch. Het goede nieuws is dat ondertussen de wind is aangewakkerd,
waardoor de ogen van Fred en Chris gaan twinkelen. Er kan gezeild worden!
We zeilen dan ook richting het eiland Hvar naar het historische plaatsje
Stari Grad.
Ik heb een tip gekregen voor een goed restaurant in een steegje in Stari
Grad en heb bovendien een lijst op zak in het Kroatisch (met de vertaling
in het Nederlands erbij) met lokale gerechten die mijn Amsterdamse vrienden
van Kroatische afkomst hebben opgesteld. De crni rizoto (zwarte risotto)
met inktvis heb ik vorige dagen al uitgeprobeerd evenals de scampi na
buzaru, langoustines in een wittewijn- en knoflooksaus. Vanavond denk
ik voor mosselen te gaan, waarna de kok naar ons tafeltje komt om zijn
keur aan schelpdieren te laten zien die hij heeft. Welke willen we? We
kiezen voor een mix en daar hebben we geen moment spijt van. Het is heerlijk
eten in Kroatië en dan ook nog lekker buiten tijdens zo'n zwoele zomeravond.
Na enkele dagen ben
ik erachter; voor mij is het leuke van zeilen van plek naar plek dat je
op de uiteenlopendste locaties aanlegt om de nacht door te brengen. Zo
is het na een paar vissersdorpjes nu de beurt aan de Pakleni-eilanden,
plukjes aarde niet ver van kosmopolitisch Hvar-Stad. Eilandjes met aardig
wat naaldbomen en dat verklaart de naam, want pakleni is afgeleid van
paklina wat hars betekent. Die vroeger trouwens nog gebruikt werd om schepen
waterdicht te maken. Het eilandje Sint Clement met het Palmizana-strand
blijkt bezaaid met bloeiende cactussen, erfenis van botanicus Eugen Meneghello
die zijn hobby uitleefde en van het eiland een unieke tuin maakte vol
exotische planten. We leggen aan in het natuurlijke haventje met twee
eettentjes en lopen in vijf minuten tussen de naaldbomen en cactussen
al naar de andere kant van dit langgerekte eiland. Hier geen vissers met
de vangst van de dag of een bakker met warme burek, maar een kleinschalig
strandleven waar mensen zonnen en zwemmen en een hapje eten in de paar
restaurantjes die het telt. Meer niet, maar dat is juist de charme. Ik
moet maar eens echte zeilles gaan nemen, want zeilend reizen is toch wel
erg fascinerend.
Meer informatie over zeilen (flottielje én bareboat) in Kroatië: www.triptiq-sailing.nl
en (020) 673 97 40. Croatia Airlines vliegt op zaterdag en woensdag rechtstreeks
van Schiphol naar Split; daarnaast ook dagelijkse vluchten naar Split
met een tussenstop in Zagreb. zie www.croatiaairlines.com.